Altinn - igjen!

Eg har omtalt Altinn tidlegare, og vore kritisk til brukargrensesnittet. Eg er ikkje ofte inne på Altinn, 2-3 gonger i året, men eg tippar det er relativt mange som meg, og då må brukargrensesnittet støtta denne type sjeldne gjester.

Altinn ser ut til å meina at "for mykje av det gode er heilt topp" og tilbyr meg difor 6 ulike måtar å logga inn på. Men for mange val blir berre forvirrande for brukaren. Altinn har heilt klart noko å læra av "kuttisme" og kan starta med å sjå på Google - det enklaste er ofte det beste.

Sjølvsagt vel eg feil og prøver det eg meiner er det enklaste. Altinn har ikkje høyrt om ordet "romsleg" eller "få ein sjanse eller to til". Nei, her er det enten rett første gang eller så er det ein time i skammekroken! Det gir meg i alle fall tid til å skriva denne bloggen og få ut litt frustrasjon!

Ein annan ting eg oppdagar er at Altinn er svært hjelpsam med å fortelja meg om fødselsnr. er rett eller ikkje. Det ser ikkje ut som dei har teke lærdom av skandalen for ei kort tid sidan der ein unggut laga årets mash-up ved å kombinera nettopp ei slik teneste med Tele2 sine manglar og fekk ut store mengder private data.

Eg spør meg: Kor mange hundre millionar kroner skal det til for å laga eit godt brukargrensesnitt? Altinn har brukt mange år og mange hundre millionar og eg forventar meir enn dette.

Handlevogn til besvær

Kommunikasjonen vår er full av metaforar - få har vel beskrive det betre enn George Lakoff i "Metaphores we live by" (skriven saman med Mark Johnson). Også nettet og nettbruken er full av metaforar. Ein vanleg metafor for handling på nettet er handlevogna og simulering av handlinga i ein butikk. Vi legg varene i handlevogna og går mot kassen for å betala når vi er ferdige.

Dessverre er det litt for mange som brukar metaforar som eigentleg ikkje passar. Mange forskingsinstitusjonar brukar handlevogna som metafor for å "kjøpa" rapportar, når det enklaste er å lasta ned eller i tilfelle brukaren insisterer på fysisk medium: eit enkelt bestillingsskjema eller epost.

Sosial- og helsedirektoratet har også handlevogna og "butikkhandel" som metafor for distribusjon av publikasjonar. Eg prøvde å bestilla publikasjonen "Tilgjengelige nettsteder 3:3 - Anskaffelse og kvalitetskriterier" for eg ville gjerne ha det fysiske heftet. Men uansett kva eg prøvde, skjedde det ingen ting med handlevogna. Den verka å vera limt fast og nekta å ta meg til kassen eller på annan måte la meg fullføra bestillinga. I slike tilfelle blir det for dumt å bruka ein slik metafor - det enklaste er ofte det beste: send bestillinga med epost eller via eit enkelt bestillingsskjema.

Overvaking

Det nye datadirektivet frå EU opnar for at informasjon om telefon- og nett-/epostbruk kan lagrast i inntil 2 år. Minstekravet er lagring i 6 mnd. Etter nettopp å ha lese "1984 - Store bror ser deg" av George Orwell er det ikkje fritt for at eg frys på ryggen av denne utviklinga.

Betre blir eg ikkje av å lesa Kripos si haldning til saka. Dei vil lagra data i minst 1 år, helst 2. Rune Fløisbonn i Kripos utviser logikk av høg klasse når han i motsvar til Georg Apenes i Datatilsynet seier at "Personvernet vil bli styrket fordi slike opplysninger brukes stadig oftere og er avgjørende for å bevise både skyld og uskyld". Skrekk og gru! Likevel går politiet inn for 1 års lagring og ikkje 2. Men viss dei skal følgja sin eigen logikk må det bli dobbelt så bra personvern med 2 års lagring som med eitt!

Fløisbonn sin uttale er ganske typisk for ivrige tilhengjarar av meir overvaking: Dei som ikkje har noko å skjula har heller ikkje noko å frykta. Georg Apenes karakteriserer dette med reine ord: "Totalitært svermeri".

Eg ønskjer meg ei styrking av Datatilsynet, minst ei dobling av ressursane, og at dei får ein viktigare rolle i samfunnet. Og eg er veldig spent på kven som blir den neste direktøren for tilsynet; eg har tidlegare sagt at Kristin Clemet ville vera ein bra kandidat og eg kan gjerne gjenta det. Elles reknar eg med at dette innlegget vil bli lagra i minst to år...

Døgnopen forvaltning?

Norges forskingsråd har aldri skjønt vitsen med døgnopen forvaltning - det er i grunnen litt oppskrytt. Tidlegare har dei hatt innleveringsfrist kl. 18.00 på søknader, no ryddar dei opp i den uheldige utglidinga og annonserer innleveringsfrist kl. 12.00 midt på dagen. Slik skal det vera!

Opne nett-tenester døgnet rundt er i grunnen noko stort tull. No ventar me berre på at nettbankane følgjer etter og innfører opningstider frå 08.00 - 16.00.

Ein god URI endrar seg ikkje

Jon Udell tek opp namngjeving av URI-ar i sitt siste blogginnlegg. Endring av URI-ar er eit av dei største problema på web'en og leverandørar av web-serverar og publiseringssystem må ta sin del av skulda. Jon Udell jobbar for Microsoft som internett-evangelist (evangelist er ein populær jobbtittel i store amerikanske konsern), men pga. si frie rolle kan han også kritisera arbeidsgjevaren, noko han gjer i dette innlegget.

Eg stifta først kjennskap med Jon Udell i legendariske BYTE tidsskrift. Rundt 15 års lesing av BYTE og PC Magazine har vore ein viktig del av utviklinga av IT-kunnskap for min del. Dessverre gjekk papirutgåva av BYTE inn rett etter tusenårsskiftet, etter mi meining ei feilsatsing frå forlaget. Ein elektronisk versjon kan ikkje erstatta eit slikt produkt, eg trur fleire og fleire vil oppdaga det etter kvart som dei legg ned produksjon av fysisk medium ("IT-avisen" er eit av dei siste eksempl).

Jon Udell var ein av mange gode spaltistar i BYTE. Han kan trygt karakteriserast som nerd, men ein type nerd som har eit uvanleg godt utvikla sidesyn og har visjonar om nett-utviklinga generelt. Nerd er her sjølvsagt brukt i positiv forstand: han nøyer seg ikkje med å skriva om tekniske utfordringar, han etterprøver dei alltid kodemessig. Etter BYTE gjekk han til InfoWorld og derifrå til Microsoft for vel eit år sidan.

MySQL kjøpt opp av Sun

Sun Microsystems har annonsert oppkjøp av den svenske, opne relasjonsdatabasen MySQL. MySQL har hatt stor suksess som viktig komponent i web-rammeverket basert på friprogramvare. LAMP - Linux, Apache, MySQL og PhP - er samlebegrepet på dette rammeverket.

Tim O'Reilly sit i styret for MySQL og helsar oppkjøpet velkomme. Han peiker på at det passar godt inn i Sun sin nye strategi som det leiande miljøet på fri programvare blant dei store IT-aktørane.

Suns oppkjøp må sjåast på som eit godt eksempel på ei veldig viktig utvikling: fri programvare er i ferd med å bli "stoverein" i dei fleste miljøa og er den viktigaste drivkrafta i programvaresektoren for tida.

Freebase = semantic web + Wikipedia

Freebase er eit interessant forsøk på å skapa semantisk web for folk flest. Når to såpass respekterte skribentar som Jon Udell og Tim O'Reilly snakkar varmt om produktet, er det verdt å ta ein nærmare titt.

Freebase hentar informasjon frå Wikipedia og utstyrer den med struktur. Men i tillegg opnar dei opp for brukarane til å leggja til eigen informasjon og struktur - det er det som er det mest interessante. Ideen er god og det er mange slike initiativ for tida; eit nærliggjande eksempel er DBpedia. Det er semantic web med "liten s" - kanskje ein reaksjon på den litt kompliserte RDF/OWL-standarden. På ei anna side er det også grunn til å sjå på dette som semantiske strukturar som kanskje kan koplast til andre semantiske web-kjelder.

Etter å ha sett litt på systemet må eg seia at det minner veldig om emnekart (Topic Maps). Topics er det sentrale i Freebase og emna er av ein type. Så langt heilt parallelt til emnekart. Typane har eigenskapar (properties) som også emna (instansar av typar) arvar. Assosiasjonar mellom emne (topics) blir handtert av eigenskapane til emna. Spørjespråket heiter MQL - MetaWare Query Language.

Det verkar altså veldig likt emnekart, men det er også ein del skilnader. Eit emne kan vera av fleire typar (!) - eit eksempel her er George W Bush som både er av typen 'Person' og typen 'President'. I emnekartforstand verkar det her som dei sausar saman rollar og typar. Dei sentrale begrepa i Freebase er:

• Topic: Eit kva som helst slags emne
• Type: Gruppering av emne (merk at eit emne kan tilhøyra fleire typar)
• Property: Emna har eigenskapar (arva frå typen/typane). Eigenskapane uttrykkjer både verdiar og relasjonar.
• Schema: Settet med eigenskapar til ein type
• Domain: Gruppering av typar med eit visst slektskap (eksempelvis musikk)
  

Ut frå dette lurer eg litt på gjenbruk av t.d. måten relasjonar blir handtert på. Det verkar heller ikkje veldig klartenkt at eit emne kan ha fleire typar, og grupperinga av typar i domene ser også noko uklar ut.

I tillegg til dette sit eg att med eit stort spørsmål (og ei stor utfordring): Kvifor ikkje bruka Topic Maps som grunnlag for Freebase? Og kvifor ikkje laga ei tilsvarande/liknande teneste basert på emnekart, men der det blir opna opp for at brukarane kan leggja til emne og typar sjølve?

DVD - Dett var dett

Det var Andreas Wiese i Dagbladet som hadde denne overskrifta onsdag. Nyheita om Warner Bros. overgang til Blu-ray (Blu-ray Disk - BD) har fått mange til å seia at kampen om den nye DVD-standarden er over. Sony står att som vinnar, og på mange måtar blir det revansje etter at dei tapte videostandarden for eit par tiår sidan.

Elkjøp dumpar no ut HD-DVD-spelarar til under 2 000, vel vitande om at det er potensielle tapsbomber dei sit på.

Eg synest likevel det er eit meir interessant spørsmål kva me skal med dei nye avspelarane. Tida er overmoden for å la bits flyta fritt på nettet og ikkje pressast inn på plater. I eit slikt lys er kampen mellom HD-DVD og Blu-ray merkeleg - eigentleg er det ein kamp mellom dinosaurar. Eller det burde vera det.

1984 - Store bror ser deg

Få bøker om framtida har fått større merksemd enn George Orwells 1984. George Orwell var pseudonymet for Eric Arthur Blair, fødd i India (!) i 1903 og død i 1950 i London. Boka 1984 vart skriven i 1948 og er ei novelle om eit dystopisk framtidssamfunn basert på ekstrem overvaking og kontroll.

Først trudde eg at det var ein skrivefeil i tittelen - ar Store bror skulle ha vore storebror. Det er jo slik det blir uttalt og Store bror ser deg har gått inn i daglegtalen som uttrykk for stadig meir (elektronisk) overvaking. Men det er altså Store bror.

Orwell var sosialist av overtyding, men såg at den sosialismen som vart forma i Sovjetunionen ikkje vart det samfunnet han trudde på, men tvert om eit sentralistisk terror-regime der alt individuelt var knust. Orwell var oppteken av individet og individuell fridom - kombinert med sosialistiske strukturar.

I 1984 blir individa knuste og kontrollen trengjer heilt inn til tankane. Tankepolitiet har som oppgåve å ta seg av dei som tenkjer feil - og dei blir ikkje berre torturerte og henretta, men "kurerte" på ein slik måte at minnet deira blir utsletta og tankane "korrigerte". Dette er som psykisk lobotomering.

Store bror ser deg har vorte ståande som sjølve begrepet på overvakingssamfunnet. I novella er fjernskjermane og tankepolitiet manifestasjonen av overvakinga. Fjernskjermane er tovegs fjernsysapparat monterte over alt der det kan tenkjast å vera fare for tankeforbrytelse. Skjermane er då sjølvsagt også monterte i private heimar. Dei som argumenterer for "den som ikkje har noko å skjula, har ingen ting å vera redd for" bør i alle fall lesa denne boka...

Nytale og dobbelttenking er sentrale begrep i boka og det samfunnet som blir skildra. Nytalen har til føremål å utvikla eit språk som er fritt for uønska ord slik at det til slutt ikkje skal bli muleg å tenkja dei gale tankane. Dobbelttenking er den tilnærminga til realitetane som blir kravd av innbyggjarane. Dei må godta at 2 + 2 = 5 på ein slik måte at dei både veit at det er feil, men likevel er overtydde om at det er rett. Det er absurd, men dessverre skremmande aktuelt når vi ser på dei mange feiltrinna som er gjorde opp gjennom historien.

Nytalen fører til at Fredsministeriet er namnet på krigsdepartementet, Kjærleiksdepartementet namnet på overvaking og tortur-apparatet og Overflodsministeriet er ansvarleg for rasjonering osv. Nytale er også eit begrep som har gått inn i daglegtalen og vi ser dessverre mange eksempel på formuleringar som har stort slektskap med nytale.

I 1984 hentar nok Orwell mest inspirasjon frå utviklinga i Sovjetunionen og Stalin er nokså tydeleg modell for Store bror. Men boka rettar kritikk mot alle typar totalitære regime og styresett som øver vald mot individa, og nazismen er då også eit like aktuelt eksempel på totalitær tenking.

Det er ei skremmande bok og ei sterk oppleving å lesa, og den er dessverre stadig vekk viktig.

2007 oppsummert

Det er tid for å gjera opp rekneskap, også for bloggaktiviteten. Statistikken viser 102 innlegg, altså eit snitt på to i veka. Det er bra, eg har hatt som mål å skriva minst eitt innlegg i veka.

Men aktualitet og kvalitet er viktigare enn kvantitet. Innlegget om elektronisk postjournal-prosjektet i staten skapte mest debatt med 10 kommentarar (inkl. mine svar). Sikkert mykje pga. sterke meiningar, men det er eit prosjekt som eg er svært skeptisk til og som eg sikkert vil komma tilbake til.

Google Analytics meiner eg har rundt 30 besøk for dagen (590 siste månad), men samanlikning av Google sin statistikk med andre verktøy viser at GA er veldig nøkterne i sine tal (skal ta opp dette i eigen omtale). I tillegg kjem rss-brukarar, reknar med at dei ikkje blir fanga opp av GA (?). Google meiner vidare at halvparten av brukarane kjem via lenker på andre nettstader og vel ein tredjedel via søkemotor.

Interessant nok kjem bloggen høgt på trefflista for følgjande søk, i følgje Googles Webmaster Toolkit:

• 'Forbrytelsen' (10. plass av 40 600 treff)
• 'Ordbok på nett' (10. plass)
• 'auto motor und sport' (16. plass av 1 240 000 treff!)

Størst gjennomstrøyming ("click-through") hadde søka 'da Nietzsche gråt' og 'fiat 500'.

Alt i alt vil eg seia meg bra fornøyd med bloggåret 2007.

Framgang?

Sjekk denne spesifikasjonen på ein el-bil:

• 7 hk elektromotorar plasserte i framhjuls-nava
• toppfart ca. 60 km/t
• rekkevidde ca 50 km

Det kunne vore ein Think eller ein annan el-bil, men det er faktisk spesifikasjonen på ein el-bil frå 1900! Den vart konstruert av Ferdinand Porsche og heitte Lohner-Porsche Electric Voiturette.

Ta også med at på denne tida (rundt 1900) vart det selt fleire el-bilar enn konvensjonelle i USA. Då kan ein verkeleg spørja seg om det har vore nokon framgang på dette området?

Det er det britiske bilbladet Car som stiller spørsmålet i januar-nr. (foto frå www.gizmag.com).

Høyrt om brukartesting?

Av og til lurer eg på om brukartesting er heilt ukjendt metodikk for programutviklarar. Ta dette eksempelet frå nettbanken til Sparebanken Vest, ein dårleg nettbank for å ha sagt det: Applikasjonen godkjenner ei rad datoformat, men av ein eller annan merkeleg grunn ikkje formatet dd.mm

Ein brukartest ville garantert ha avslørt dette, det ville vel andre type testar også. Eller dersom dei opna for innspel frå brukarane på annan måte.

Årets vakraste

uansett klasse: Alfa Romeo 8C Competizione. Bilen blir berre produsert i 500 eksemplar og alle er bestilte. Ingen av dei er til meg (snufs..), sannsynlegvis ingen til Norge i det heile. Dei nyrike i dette pottitlandet har sjølvsagt ikkje peiling på bilar, berre på vulgær framvising. Wikipedia har ein oversikt over fordelinga; ikkje overraskande er det USA og heimlandet Italia som stikk av med dei fleste.

Alfa Romeo vekkjer heilt spesielle følelsar hjå bilinteresserte. Når det kjem design er det få som kan måla seg med dei. Dei hadde si store tid for snart 40-50 år sidan, særleg var 60-talet bra. Sidan har det gått mykje unnabakke og når kvaliteten ofte har vore så som så blir det totalt sett ikkje så bra. La oss håpa at denne modellen er eit teikn på at ting snur. Dette er etter mitt syn eit godt eksempel på bil + kunst = bilkunst.

Forbrytelsen - igjen

Så var den danske serien "Forbrytelsen" slutt. Eg såg 19 av dei 20 episodane (manglar den første) og må seia den fengja heilt utanom det vanlege.

Då serien starta på att i haust med nye 10 episodar var eg spent både på om den høge kvaliteten kunna halda heilt ut og om det var muleg å laga 10 episodar til gitt at det verka som serien var kommen nokså langt etter dei 10 første. Eg kan nok ikkje svara tydeleg ja på nokon av spørsmåla.

Eg tykkjer kvaliteten dessverre sank i siste halvdel, og avslutninga - som eg frykta for lenge - vart også dessverre ein nedtur. Av dei hendingane som trekte ned i den siste delen vil eg spesielt nemna den seine introduksjon av kjæresten til Nanna Birk Larsen. At han i tillegg gjorde ein ganske dårleg rolle, reduserte dette endå meir.

Etter avslutninga sit eg med følelsen av at serien trekte opp altfor mange trådar og klarte ikkje å nøsta dei opp - fleire av dei vart ganske lause. Særleg tykkjer eg at dei mange hinta om kopling til politiet fall pladask, og koplinga mellom gjerningsmann og det politiske miljøet enda også med eit magaplask.

Det var veldig synd, for serien er noko av det beste eg har sett innan sjangeren - og milevis framfor anna som blir produsert i Skandinavia. Men det heldt dessverre ikkje heilt inn.

Vedtak om opne dokumentstandardar på nettet

Regjeringa har vedteke at all informasjon på statlege nettsider skal vera tilgjengeleg i eitt av dei opne dokumentformata HTML, PDF eller ODF. Vedtaket lyder slik:

• HTML skal vera primærformatet for publisering av offentleg informasjon på Internett
  
  
• PDF er obligatorisk i tilfelle der ein ønskjer at den opprinnelege utsjånaden på eit dokument skal vera uendra
  
  
• ODF skal brukast til å publisera dokument som skal kunna endrast etter at dei er lasta ned, til dømes skjema som skal fyllast ut av brukaren

Dette er ei grei presisering av ei utvikling som har lege i korta lenge, og slik sett er det verken dristig eller revolusjonerande. Men regjeringa (gjennom FAD) får på denne måten sett trykk på arbeidet med overgang til opne format og det er lettast å gjera på nettet.

Sjølv likar eg best formuleringa om at HTML skal vera primærformatet for publisering av offentleg informasjon på nettet - det har i alt for lang tid vore ei pdf-isering av nettet som ikkje er bra.

Dei nye krava vil gjelda frå 1. januar 2009 og arbeid er sett i gang for at dei også skal omfatta kommunane.

Gratulerer med 75-årsdagen!

Den klassiske telefonkiosken, kalla "RIKS"-en fyller 75 år i år, om ikkje akkurat i dag. Den vart teikna av arkitekt Georg Fredrik Fasting som vann arkitektkonkurransen utlyst av Telegrafvesenet.

Telefonkiosken er ein veldig god og tidleg dokumentasjon av funksjonalismen ("funkis"-stilen) i norsk arkitektur. Interessant nok var rammene for arkitektkonkurransen viktige for den stilen som Fasting valde til slutt: Kiosken skulle ikkje kosta meir enn kr 1 000,- ferdig oppsett, dermed måtte den vera enkel og funksjonell.

(bilete og opplysningar frå Kulturnett)

Årets produkt: SnagIt

For eigen del er det ikkje tvil om kva som har vore årets mest nyttige program/verktøy: Bildebehandlingsprogrammet SnagIt. Det har gjort arbeidsdagen uendeleg mykje enklare. SnagIt er veldig enkelt; det let deg ta utsnitt av bilete (grafisk) og gjer det t.d. enkelt å ta utsnitt av eit skjermbilde. Eit enkelt og nyttig program, rett og slett. Takk til Are for tipset...

HTML 5

A List Apart tek for seg HTML 5, oppgraderinga av HTML-standarden. Versjon 4 av HTML er snart 10 år (!), den vart ferdig i 1998 og gradvis implementert i nettlesarane i tida etterpå.

Slik sett er det på høg tid med oppgradering av HTML. Det har rett nok komme oppdateringar innafor 4-versjonen, og me har også fått xml-versjon av HTML 4 (xhtml 1.0 og 1.1). Men xhtml er ikkje ei oppgradering av HTML som standard, berre ei transformering av HTML 4 til XML.

HTML 5 er ikkje ferdig definert. Arbeidet starta i 2004 og held framleis på. Dei viktigaste endringane i forhold til ver. 4 er:

• innføring av nye standard elementtypar som
  '

  header', 'nav', 'article', 'aside', 'section' og 'footer' (Blogger forbyr meg å bruka vanlege taggar)

  og

  som gjer tidlegare bruk av
  'div id ...' unødvendig
• innebygd støtte for video og audio
• DOM (Document Object Model) som grunnlag for side-representasjon

For ein detaljert gjennomgang av HTML 5-forslaga, les Lachlan Hunts artikkel i ALA.

Da Nietzsche gråt

When Nietzsche Wept er også skriven av Irvin D. Yalom. Som nemnt i omtalen av Schopenhauer-kuren var Arthur Schopenhauer ein viktig inspirasjon for filosofen Friedrich Wilhelm Nietzsche (1844 - 1900). Men der Schopenhauer var grunnleggjande pessimistisk og såg livet som ei endelaus liding, såg Nietzsche visse mulegheiter. Han meinte at tragedien var ei stadfesting av livet, men dette har vorte misforstått av mange i ettertid. Det har vorte sagt at det er farleg å lesa Nietzsche i for ung alder og utan tilstrekkeleg bakgrunn og at mange har teke vegen ut i det ekstreme av den grunn.

Nietzsche var ein stor stilist og ein av dei beste forfattarane av dei store filosofane. Elsken for aforismar arva han truleg etter Schopenhauer.

Boka handlar naturlegvis om Nietzsche og filosofien hans, men også om starten på arbeidet med psykoanalyse som terapiform i Wien. Det er ei oppdikta historie om Nietzsche som inngår eit veddemål med den jødiske legen dr. Josef Breuer som var ein av grunnleggjarane av psykoanalysen. Breuer var ein god ven av Sigmund Freud, som også spelar ei viss rolle i boka.

Breuer skal prøva å kurera Nietzsche for psykiske (og fysiske) plager og tankar om sjølvmord, noko Nietzsche går med på under føresetnad av at han får undervisa Breuer i filosofi. Nietzsche tek fort over rolla som terpeut og det er Breuer som "endar på benken". Men det er heile tida ein interessant kamp mellom dei som begge to har stort utbyte av og dei kurerer kvarandre på eit vis.

Schopenhauer-kuren

Det 200. innlegget på bloggen skulle helst ha vore ei lita markering med statistikk osv., men det får venta. Har akkurat lese ferdig Schopenhauer-kuren av Irvin D. Yalom og har lyst til å formidla inntrykk frå den.

Irvin D. Yalom er psykiater som er kanskje er meir kjend som forfattar, både av fakta og fiksjon. Han er prof. emeritus i psykiatri ved Stanford Univ. og kjend psykoterapist.

I Schopenhauer-kuren er som namnet antyder, Arthur Schopenhauer sentral. Han var ein kjend tysk filosof (1788-1860) som mellom anna sette seg føre å korrigera Kant på vesentlege punkt og som øvde stor innflytelse på seinare filosofar og vitskapsfolk; særleg Friedrich Nietzsche, men også vitskapsmenn som Sigmund Freud.

Yalom har massevis av erfaring som terapeut og brukar den til å formidla kloke råd og stilla fornuftige og kritiske spørsmål til det han sjølv og fagfellene driv med. Han kvir seg ikkje for å stilla nokså fundamentale spørsmål om terapi og terapeut-rollen og han vågar også å skriva om tabu-område som t.d. sex i møtet mellom terapeut og klient. Sex er i det heile ein viktig del av problemstillingane han drøftar i mange av bøkene sine, men om du er ute etter "mjukporno" eller liknande er dette feil mann..

I Schopenhauer er hovudpersonen (nok ein gong) den eldre terapeuten som har fått konstatert ein vondarta svulst og har kort tid att å leva. Han tenkjer gjennom livet sitt og på alle pasientane han har hatt og får lyst til å finna ut om han faktisk har gjort nokon skilnad - om han har hjelpt nokon i det heile. Han stansar ved ein av klientane som han hadde store problem med å hjelpa, han må faktisk erkjenna at han ikkje klarte å hjelpa han trass i tre års terapi.

Han kontaktar den tidlegare klienten, som tilsynelatande klarte å kurera problemet sitt (unormal høg sex-drift). Kuren var Schopenhauer, derav namnet på boka. Dei to inngår så ein avtale/veddemål med gjensidige motivasjonar og resten av boka dreier seg om vekselvis gruppeterapi der dei to har sentrale roller, og glimt frå Schopenhauer sitt liv.

I mange av bøkene til Yalom går terapeuten med på ei utfordring, eit veddemål eller ein annan slags avtale. Det er ofte spenningsdelen av boka og det som driv forteljinga framover. Yalom får heile tida brukt erfaringane sine frå terapien på same tid som han er ein glitrande forteljar. Det gjer at bøkene både er lettlesne og interessante. Av norske forfattarar er det kanskje Finn Skårderud (også psykiater) som kjem nærmast og han har også ofte nemnt Yalom som eit førebilete.

Til slutt nokre sitat/aforismer frå Schopenhauer - ein grunnleggjande pessimist, misantrop og ateist. Han var faktisk ein av dei få filosofane som ope stod fram som ateist og det kunne han gjera fordi han aldri var avhengig av ei lærestilling; han levde på farsarven til siste slutt.

Livet er noen elendige greier. Jeg har bestemt meg for å tilbringe livet med å tenke på det.

Talent er som en skarpskytter som treffer et mål andre ikke klarer å treffe. Genialitet er som en skarpskytter som treffer et mål andre ikke klarer å se.

Religionen har alt på sin side : åpenbaring, profetier, statlig beskyttelse, den høyeste rang og verdighet (...) og hva mer er, det uvurderlige fortrinnet ved å få lov til å presse sine doktriner inn i sinnet i den tidligste barndommen, slik at de blir nesten medfødte tanker.